ذرذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: عالم ذر ، حیات دنیا، حیات آخرت، اراده ، عقل .

پرسش: علامه طباطبایی در المیزان چنین گفته است: انسان‌ها قبل از حیات دنیا ، حیات دیگری هم داشته‌اند و همان‌طور که کرده‌های ما حیات آخرت ما را رقم می‌زند، آن حیات نیز حیات کنونی ما رقم می‌زند. (المیزان ج ۱، ص ۱۳۴) همان‌طور که ثواب و عذاب آخرت با اعمال و رفتار ما در این دنیا ارتباط دارد. اعمال و رفتار ما در این دنیا نیز بر‌اساس رتبه با عالم "ذر" ارتباط دارد. ( همان ج ۷، ص ۷۸)
سؤال اول: اگر کارهایی که در عالم ذر انجام داده‌ایم، کارهای دنیای کنونی ما رقم می‌زند، این زندگی کنونی ما چه معنا و مفهومی دارد؟
سؤال دوم: انتخاب‌های ما در عالم ذر که اکنون این دنیای کنونی ما را رقم می‌زند، آیا با اراده و عقل خودمان بوده است؟
با این که علامه طرفدار این مسئله است که روح از قبل آفریده نشده است.

پاسخ:


بیان چند نکته ابتدایی[ویرایش]

برای روشن شدن پاسخ چند نکته را باید در نظر داشت:

← ۱. نظریه علامه در نقد دیدگاهی درباره عالم ذر
علامه در نقد یکی از دیدگاه‌ها [۱] در باب عالم ذر می‌گوید: اولاً، این نظریه با جسمانیة الحدوث بودن نفس نمی‌سازد؛ ثانیاً، باید ملتزم شوید که انسان‌ها هر چه در اینجا انجام می‌دهند، از کفر و ایمان همان چیزی است که در آنجا انجام دادند. [۲]

← ۲. مراحل زندگی انسان از دیدگاه علامه
آنچه علامه در باب عالم ذر بدان معتقد است این است که زندگی انسان دارای مراحلی است، یک مرحله آنکه قبل [۳] از زندگی دنیایی است به نام عالم ذر می‌باشد که انسان‌ها در آن مرحله به وجود جمعی در نزد پروردگار حضور دارند؛ انسان‌ها در آن زندگی، محجوب از پروردگار خود نیستند و در آن مرحله وحدانیت و ربوبیت پروردگار را مشاهده می‌کنند و این مشاهده از طریق مشاهده نفس خودشان است، نه از طریق استدلال؛ بلکه از این جهت است که از او منقطع نیستند و حتی یک لحظه او را غایب نمی‌بینند و لذا به وجود او و به هر حقی که از طرف او باشد، اعتراف دارند. آری قذارت شرک و لوث معصیت از احکام این مرحله دنیایی است. [۴]

منابعی برای مطالعه بیشتر[ویرایش]

بر نظریه علامه طباطبایی در باب عالم ذر، نقدهایی وارد شده که می‌توانید به کتاب فطرت در قرآن تألیف استاد آیت الله جوادی آملی مراجعه کنید.

پانویس[ویرایش]
 
۱. طباطبایی، سیدمحمدحسین، المیزان ترجمه، موسوی همدانی، سیدمحمدباقر، ج ۸، ص ۴۱۱، نشر دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم‌، چاپ:قم‌، سال چاپ:۱۳۷۴ ش‌؛ یکی از دیدگاه‌ها در باب عالم ذر این است که "خداوند اولین فرد از این نوع را گرفته و ماده نطفه‌ای که منشأ نسل و ذریه این نوع است، از او بیرون کشیده و آن را به عدد افرادی که از این نوع تا قیامت به وجود می‌آیند، تجزیه نموده و به عین آن لباس و قالبی که در دنیا به تن می‌کند؛ یعنی با همان عقل، گوش، چشم ضمیر، پشت و شکم و غیره ملبس نموده و او را بر خود شاهد گرفته و از او میثاق می‌ستاند و بعد از گرفتن میثاق دوباره او را به صلب برمی‌گرداند تا نوبت به سیر طبیعیش برسد".    
۲. طباطبایی، سیدمحمدحسین، المیزان ترجمه، موسوی همدانی، سیدمحمدباقر، ج ۸، ص ۴۱۳ و ۴۱۴، نشر، دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم‌، چاپ:قم‌، سال چاپ:۱۳۷۴ ش‌.    
۳. این قبلیت، قبلیت زمانی نیست.
۴. طباطبایی، سیدمحمدحسین، المیزان ترجمه، موسوی همدانی، سیدمحمدباقر، ج ۸، ص ۴۱۶ ۴۲۱، نشر، دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم‌، چاپ:قم‌، سال چاپ:۱۳۷۴ ش‌.    


منبع[ویرایش]

پایگاه اسلام کوئست.    


رده‌های این صفحه : کلام | عوالم هستی | عالم ذر




جعبه ابزار
جعبه‌ابزار