اصلاحات علویذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: امام علی (علیه‌السّلام)، پیامبر خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله).

پرسش: امام علی (علیه‌السّلام) در حکومتش به دنبال چه اصلاحاتی بود؟

پاسخ اجمالی: اساس سیاست امام علی (علیه‌السّلام) بر حق‌مداری صداقت در سخن و موضع شفّاف بود. لذا مبارزه بی‌امان علیه دگرگونی‌ها، تحریف‌ها، و فراز و فرودهای نابجا را با شعار «عدالت اجتماعی و اقتصادی» آغاز کرد. بدون این‌که از پیامدهای سیاسی و تنش‌های اجتماعی آن، هراسی به دل راه دهد. البته همه اینها را با حزم و دوراندیشی، سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی دقیق و استوار آغاز کرد.


اصلاحات حکومتی

[ویرایش]

پس از دست یافتن به قدرت سیاسی، بی‌درنگ، اصلاحات حکومتی را با شعار «عدالت اجتماعی و اقتصادی» آغاز می‌کند. او هدف از پذیرش حکومت را «ایجاد اصلاحات و احقاق حقوق پایمال شده» اعلام کرده بود. علی (علیه‌السّلام) بر این باور بود که آنچه در روزگار پیش از وی و پس از پیامبر خدا روی داده، جامعه را یکسر دیگرگون کرده است و ارزش‌ها دیگرسان شده و آنچه نام «حکومت اسلامی» را یدک می‌کشد، با آنچه پیامبر خدا آن را پی نهاده بود، بس ناهمگون است و فاصله زیادی دارد. علی (علیه‌السّلام) در آغازین بیان رسمی خود در مسند خلافت، تصریح می‌کند که آنچه انجام می‌شده است، با سیره و سنّت پیامبر، ناسازگار بوده، وضع موجود، قابل تحمّل نیست و ارائه راهی نو و شیوه‌ای استوار، ضروری است، و آن، نه «سنّت شیخین» که «سنّت علوی و اصلاحات علوی» است، همگون با «سنّت نبوی و اصلاحات محمّدی».
شگفتا که مولا با نگاه سیاسی ژرف خود، دریافته است که چنین شیوه و اصلاحی را مردمانی که روزگارانی دراز، به ارزش‌های وارونه خو کرده‌اند، برنخواهند تابید:

«لا تَقومُ لَهُ القُلوبُ ولا تَثبُتُ لَهُ العُقولُ؛ دل‌ها بر آن، استوار نخواهند گشت و خردها، بدان پایدار نخواهند شد.»

امّا او سیاست‌مداری است حق‌مدار، و افزون بر حق‌مداری، صداقت در سخن و موضع شفّاف را «سیاست» می‌داند، نه جز آن. چنین است که در همان سخن نخستین، مبارزه بی‌امان علیه دگرگونی‌ها، تحریف‌ها، دگرسانی‌ها، و فراز و فرودهای نابجا را به صراحت اعلام می‌کند، بدون این‌که از پیامدهای سیاسی و تنش‌های اجتماعی آن، هراسی به دل راه دهد. البته همه اینها را با حزم و دوراندیشی، سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی دقیق و استوار آغاز کرد.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. امام علی (علیه‌السّلام)، نهج البلاغه، ج۱، ص۲۰۹.    
۲. طبری، محمد بن جریر، تاریخ طبری، ج۳، ص۴۵۶.    
۳. ابن‌شهرآشوب، محمد، المناقب، ج۲، ص،۱۱۰، وفیه إلی «وعتب العاتب».    
۴. ابن‌اثیر، علی بن محمد، الکامل فی التاریخ، ج۲، ص۵۵۶.    
۵. نویری، احمد بن عبدالوهاب، نهایة الأرب، ج۲۰، ص۱۴، وفیهما «بین القری» بدل «ذوی القربی».    


منبع

[ویرایش]

سایت‌ حدیث‌نت، برگرفته از مقاله «اصلاحات علوی» تاریخ بازیابی۱۳۹۹/۷/۲۰.    


رده‌های این صفحه : سیاست‌های حکومتی امام علی




جعبه ابزار
جعبه‌ابزار