عقل اول مشاءذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: عقل اول، مشاء، وجود منبسط، حکمت متعالیه
پرسش: عقل اول مشاء با وجود منبسط حکمت متعالیه، چه تشابه و چه تفاوتی با هم دارند؟
پاسخ:


اولین مخلوق

[ویرایش]

فلاسفه‌ مشاء، اولین مخلوق یا صادر اول را «عقل اول» و اشراقی‌ها آن‌ را «نور اول» و «نور اقرب» می‌دانند؛ چنان‌که نزد اهل معرفت «وجود عام» و «تجلی‌ساری»، و در نزد حکمت متعالیه «وجود مطلق» و «وجود منبسط» است.
[۱] سجادی، سید جعفر، فرهنگ معارف اسلامی، ج ‌۱، ص ۳۳۸ و ۳۹۳، دانشگاه تهران، چاپ سوم، ۱۳۷۳ش.


تفاوت عقل اول مشاء با وجود منبسط

[ویرایش]

عقل اول مشائیان فقط یک کار انجام می‌دهد و آن این‌که واسطه در رسیدن فیض از ذات اقدس الهی به عقل دوم و فلک نهم است؛ اما وجود منبسط در حکمت متعالیه همان‌گونه که از اسم آن برمی‌آید، در همه جا حضور دارد.

← دیدگاه صدر‌الدین شیرازی


صدر‌الدین شیرازی در این مورد، که متأثر از کلمات عرفا و فلاسفه است، می‌گوید: صادر اول، نَفَس رحمانی و وجود منبسط و فیض اقدس است و آن ساری در تمام عالم است؛ بلکه ریز و درشت جهان عبارت از یک وجود است و آن‌ را مراتبی است به‌شدت و ضعف. خلاصه، مرتبه بعد از وجود و مبدأ المبادی و ذات حق را نفس رحمانی و وجود منبسط می‌داند که در هر موطن و مرتبه‌ای به‌صورت خاص ( عقل، نفس، فلک، جماد، نبات، حیوان و غیره) درمی‌آید.
[۲] سجادی، سید جعفر، فرهنگ معارف اسلامی، ج ‌۲، ص ۱۲۹۸، دانشگاه تهران، چاپ سوم، ۱۳۷۳ش.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. سجادی، سید جعفر، فرهنگ معارف اسلامی، ج ‌۱، ص ۳۳۸ و ۳۹۳، دانشگاه تهران، چاپ سوم، ۱۳۷۳ش.
۲. سجادی، سید جعفر، فرهنگ معارف اسلامی، ج ‌۲، ص ۱۲۹۸، دانشگاه تهران، چاپ سوم، ۱۳۷۳ش.


منبع

[ویرایش]
پایگاه اسلام کوئست.-    


رده‌های این صفحه : عقل اول | فلسفه اسلامی | مسائل فلسفی




جعبه ابزار
جعبه‌ابزار