بلا و عقوبتذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: بلا، مصیبت، عقوبت، دنیا، نعمت، امتحان، کفار، اعمال، استدراج، ستم، بیداری.

پرسش: آیا بلا برای عقوبت نیست؟ پس چرا امام حسین ـ عليه‌السلام ـ دچار بلا و مصیبت شدند؟

پاسخ:


مراد از بلا[ویرایش]

بلا به معنای مصیبت، سختی و گرفتاری است. و با توجه به آنکه دنیا در نزد خدای متعال ارزشی ندارد، اگر بخواهیم بلای دنیا را مد نظر قرار دهیم، حتما و حتما نعمت الهی خواهد بود.

← سخن خداوند متعال
خدای متعال می‌فرماید، ارزش دنیا آن‌قدر است که اگر دنیا محل امتحان نبود، بهترین بهره‌های دنیا را نصیب کفار می‌کرد:

وَ لَوْ لا أَنْ یَکُونَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً لَجَعَلْنا لِمَنْ یَکْفُرُ بِالرَّحْمنِ لِبُیُوتِهِمْ سُقُفاً مِنْ فِضَّةٍ وَ مَعارِجَ عَلَیْها یَظْهَرُونَ [۱] و اگر نه این بود که خواستیم مردم در تحت یک نظام قرار گیرند، برای هر کس که به رحمان کفر بورزد، خانه‌هایی دارای سقفی از نقره قرار می‌دادیم، و پله‌هایی که با آن بالا روند، و خودنمایی کنند.

استدراج خداوند[ویرایش]

با فهم این مطلب روشن می‌شود که بلا و گرفتاری دنیا نداشتن، بدترین عقوبتی است که خداوند ممکن است نسبت به بنده‌ای اعمال کند و از آن در آیات الهی به‌عنوان استدراج خداوند یاد شده است.

← حدیثی از امام سجاد
امام زین العابدین ـ عليه‌السلام ـ می‌فرمایند: من خوش ندارم که آدمی در دنیا در عافیت باشد و هیچ گرفتاری و مصیبتی به وی نرسد. [۲]

بلا پذیرایی از بندگان مؤمن[ویرایش]

و طبق آنچه مکرر در متون دینی بیان شده است، بلا پذیرایی خدای متعال از بندگان مؤمن خودش است:

← حدیثی از پیامبر
پیامبر خدا ـ صلي‌الله‌عليه‌وآله ـ می‌فرمایند: خداوند ـ عزوجل ـ به دنیا می‌فرماید: ای دنیا! با بلاهای گوناگون به کام بنده مؤمن من تلخ شو و زندگی را بر او تنگ گیر و به کامش شیرین میا تا مبادا به تو میل کند. [۳]

← حدیثی از امام باقر
و امام باقر ـ عليه‌السلام ـ می‌فرمایند: خداوند ـ عزوجل ـ مؤمن را با بلا و سختی می‌نوازد؛ هم‌چنان که مرد خانه با آوردن هدیه از سفر، خانواده خود را می‌نوازد، و او را از دنیا پرهیز می‌دهد؛ هم‌چنان‌که پزشک بیمار را پرهیز می‌دهد. [۴]

← حدیثی از امام صادق
و امام صادق ـ عليه‌السلام ـ می‌فرمایند: مؤمن مانند کفّه ترازوست: هرچه بر ایمانش افزوده شود، بلا و گرفتاری‌اش فزونی می‌گیرد. [۵]

تلخ‌کامی از دنیا[ویرایش]

پس باید در نظر داشت که اولا تلخ‌کامی از دنیا، در نظر خدای متعال امر ناپسندی نیست. البته این تلخی‌ها و مرارت‌ها، برای افراد متفاوت، معنای متفاوتی دارند.

← حدیثی از امام علی
امام علی ـ عليه‌السلام ـ می‌فرمایند: بلا برای ستمگر تأدیب است و برای مؤمن امتحان و برای پیامبران درجه. [۶]

بلا و بیداری انسان[ویرایش]

پس اگر شخص ستمگری دچار بلا شد، اگرچه این بلا به خاطر ستم اوست، اما اگر سبب بازگشتن او از ستم شود، خیری بیش از این برای او نمی‌توان تصور کرد. و اینکه در قرآن فرموده مصیبت‌ها، به خاطر کارهای بد ماست، این لطفی الهی است که انسان را بیدار و متنبه کند و از زشتی باز گرداند:

← سخن خداوند متعال

«فَأَخَذْناهُمْ بِالْبَأْساءِ وَ الضَّرَّاءِ لَعَلَّهُمْ یَتَضَرَّعُونَ [۷] و آنان را به تنگی معیشت و بیماری دچار ساختیم، شاید (بیدار شوند و در برابر حق) خضوع کنند و تسلیم گردند».

← حدیثی از امام صادق
با این توضیح معلوم می‌شود که چرا امام صادق ـ عليه‌السلام ـ می‌فرمایند:‌ بیش‌ترین بلاها را در میان مردم، پیامبران داشتند، بعد دوستان آنها و بعد هر که به پیامبران شبیه‌تر باشد، به میزان شباهت به آنان، از بلای بیش‌تری بهره‌مند خواهد شد. [۸]

← حدیثی از پیامبر
پیامبر خدا ـ صلي‌الله‌عليه‌وآله ـ فرمودند:
چون‌که برای آدمی نزد خداوند درجه‌ای است که او با عمل خود بدان نمی‌رسد، مگر آن که بدنش به بلایی گرفتار شود و بدین وسیله، به آن درجه دست یابد. [۹]

نتیجه بحث[ویرایش]

پس کسی که جایگاه دنیا و آخرت را فهمیده باشد، این مساله را با نگاه دیگری می‌نگرد و عمق این سخن را می‌فهمد که:

← حدیثی از امام باقر
امام باقر عليه‌السلام ـ می‌فرمایند: هرگاه خداوند تبارک و تعالی بنده‌ای را دوست داشته باشد، او را در غرقاب بلا فرو می‌برد و باران بلا بر سر او فرو می‌ریزد و چون او خدا را بخواند، می‌فرماید: لبّیک بنده من؛ اگر بخواهم خواسته‌ات را زود برآورده سازم می‌توانم، اما آن را برای تو می‌اندوزم و آنچه برایت بیندوزم، تو را بهتر است. [۱۰]

پانویس[ویرایش]
 
۱. زخرف/سوره۴۳، آیه۳۳.    
۲. بحار الأنوار، مجلسی، محمدباقر، ج۸۱، ص۱۷۶، ح۱۴.    
۳. التمحیص، الاسکافی، محمد بن همام، ص۴۹، ح۸۱.    
۴. کافی، کلینی، ج۲، ص۲۵۵، ح۱۷.    
۵. بحار الأنوار، مجلسی، محمدباقر، ج۶۷، ص۲۱۰، ح۱۳.    
۶. بحار الأنوار، مجلسی، محمدباقر، ج۶۷، ص۲۳۵، ح۵۴.    
۷. انعام/سوره۶، آیه۴۲.    
۸. کافی، کلینی، ج۲، ص۲۵۲.    
۹. بحار الأنوار، مجلسی، محمدباقر، ج۸۲، ص۱۶۷، ح۳.    
۱۰. بحار الأنوار، مجلسی، محمدباقر، ج۸۱، ص۱۹۶، ح۵۳.    


منبع[ویرایش]

پایگاه شهر سؤال.    



جعبه‌ابزار