شعر عاشورایی فارسی در دوران معاصرذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: شعر عاشورایی، فارسی، قرن.

پرسش: شعر عاشورایی فارسی در دوران معاصر (قرن چهاردهم و پانزدهم هجری) را چگونه می‌توان توصیف کرد؟


ویژگی‌های شعر معاصر

[ویرایش]

در این دوره، بیش از دویست و پنجاه شاعر فارسی سرا، به حادثه عاشورا پرداخته‌اند و شعر دینی و مذهبی، رشد کمّی بسیاری داشته است. برخی از ویژگی‌های شعر این دوره، عبارت‌اند از:

← پیدایش شعر نو


پیدایش شعر نو در این دوره، به عنوان سبکی جدید در شعر، اشعار مربوط به حادثه عاشورا را نیز شامل شده است. شاعرانی چون علی موسوی گرمارودی و مرحوم سید حسن حسینی، در این سبک، در باره عاشورا اشعار تأثیرگذاری سروده‌اند.

← بهره‌گیری‌ سیاسی اجتماعی


تحوّلات سیاسی اجتماعی جهان اسلام و جنبش‌های اجتماعی دوران معاصر ایران از مشروطه تا انقلاب اسلامی، از حادثه عاشورا، بهره فراوان برده و به اهداف قیام امام حسین (علیه‌السّلام) و درس‌های عاشورا و موضوعاتی چون: رادمردی و آزادگی و مبارزه با ظلم، پرداخته است.
این امر، سبب شد که شعر عاشورایی فارسی، تا حدّی از جنبه رثا و ذکر مصیبتِ محض، بیرون بیاید و به عمق حادثه بپردازد.

←← اقبال لاهوری


محمّد اقبال لاهوری، سروده است:
آن امام عاشقان، پور بتول
سرو آزادی ز بستان رسول
تا قیامت، قطعِ استبداد کرد
موج خون او، چمن ایجاد کرد.
[۱] ر.ک: اقبال لاهوری، محمّد، رموز بی‌خودی، ص۳۸۲ (فصل هفتم/ اقبال لاهوری).


←← محمد حسین بهجتی


و نیز مرحوم محمّد حسین بهجتی شفق، سروده است:
اندر آن‌جا که باطل، امیر است‌ اندر آن جا که حق، سر به زیر است
اندر آن‌جا که دین و مروّت پایمال و زبون و اسیر است
راستی، زندگی ناگوار است مرگ، بالاترین افتخار است.
[۲] بهجتی شفق، محمّد‌حسین، بهار آزادی، ص۷۱.


← خرافه و غلو


برخی اشعار عاشورایی در این مقطع، با غلو و خرافه، همراه شده‌اند، به این معنا که با ادبیات دینی و عاشورایی، سازگار نیستند و سطح معارف دینی را پایین می‌آورند و حتّی به تخریب باورهای صحیح و اصول دین و مذهب و گاه به سبُک کردن و تنزّل دادن مقام اهل بیت (علیهم‌السّلام) و شهیدان مکتب آنان، می‌انجامند. (در تدوین این مقاله، از کتاب دانش‌نامه شعر عاشورایی، بهره گرفته شده است.)

پانویس

[ویرایش]
 
۱. ر.ک: اقبال لاهوری، محمّد، رموز بی‌خودی، ص۳۸۲ (فصل هفتم/ اقبال لاهوری).
۲. بهجتی شفق، محمّد‌حسین، بهار آزادی، ص۷۱.


منبع

[ویرایش]

حدیث‌نت، برگرفته از مقاله «شعر عاشورایی فارسی در دوران معاصر» تاریخ بازیابی۱۳۹۷/۹/۲۱.    






جعبه ابزار
جعبه‌ابزار