نماز خواندن با شکم پرذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: پرخوری، نماز خواندن، قبولی نماز، حضور قلب.

پرسش: آیا می‌شود با شکم پر نماز خواند؟

پاسخ: شرط نماز بودن نماز، و قبولی آن، خشوع قلبی و حضور قلب است و معلوم است که انسان هنگام پر بودن شکم چنین حالتی را ندارد؛ چراکه طبق روایات ذکر شده، پر بودن شکم باعث قساوت قلب و تحریک شهوت می‌شود و این‌ها با خشوع و توجه کامل به خداوند منافات دارند.
البته باید به این نکته توجه کرد که شخص نمازگزار باید برنامه غذایی خود را طوری تنظیم کند که هنگام نماز که بهترین وقت آن اول وقت است، سبک بوده و آمادگی برای عبادت داشته باشد و نیز باید از پرخوری پرهیز کند تا بتواند به خشوع برسد و اگر کسی عمداً سهل‌انگاری کند و هنگام نماز مشغول خوردن باشد یا شکمش پر شود که نتواند نماز خوبی را به جا آورد، وی از مصادیق سبک‌شمارندگان نماز خواهد بود که اهل بیت (علیهم‌السلام) فرموده‌اند: از شفاعت ما محروم خواهد بود.



مقدمه بحث

[ویرایش]

برای پاسخ دادن به پرسش مذکور، دانستن دو مقدمه لازم است:
اول این‌که پرخوری یکی از موانع سیروسلوک معنوی به شمار رفته و در روایات اهل بیت (علیهم‌السلام) به‌شدت ما را از پرخوری منع کرده‌اند.
البته روشن است که مراد از پر بودن شکم که مذموم است، پرخوری است و شکمی که به ‌اندازه ضرورت و نیاز غذا در آن ‌اندوخته می‌شود، مورد مذمت واقع نشده است.

روایات درباره پرخوری

[ویرایش]

برای روشن شدن مطلب به چند روایت در مورد پرخوری اشاره می‌شود:

← مذمت پرخوری


در این باره به دو روایت اشاره می‌کنیم:

←← روایتی از پیامبر


«لا یدخل ملکوت السموات و الارض من ملا بطْنه کسی که شکمش پر باشد، وارد ملکوت آسمان‌ها و زمین نمی‌شود».

←← روایتی از امام صادق


«لَیْس شیئٌ اضرّ لقلب المؤمن من کثرة الاکْل و هی مورثة شیئین: قوة القلب و هیجان الشهوة برای قلب مؤمن چیزی زیان‌بارتر از پرخوری نیست و این پرخوری دو چیز را به دنبال دارد: قساوت قلب و به تحریک و به هیجان درآمدن شهوت».

← حضور قلب و خشوع در عبادت


مطلب بعدی این است که خداوند عبادت بدون حضور قلب و بدون خشوع را قبول نمی‌کند. به عنوان نمونه به این روایات توجه فرمایید:

←← روایاتی از پیامبر اکرم


ــ «لاصلوة لمن لا یتخشَّعُ فی صلاته؛ نمازی نیست برای کسی که در نمازش خشوع ندارد».

ــ «عن رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) لمّا سئل عن الخشوع: التواضع فی الصلوة و ان یقبل العبد بقلبه کلّه علی ربّه؛ هنگامی که از رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) درباره خشوع سؤال شد. فرمودند: تواضع در نماز است و این‌که بنده با تمام قلب به پروردگارش رو کند».

ــ «لا یقبل اللهُ صلاةَ عبدٍ لا یحضُرُ قلبُهُ مع بَدَنِه؛ خداوند نماز کسی را که قلبش با بدنش همراهی نمی‌کند، قبول نمی‌کند».

شرط قبول نماز

[ویرایش]

از روایات فوق استفاده می‌شود شرط نماز بودن نماز، و قبولی آن، خشوع قلبی و حضور قلب است و معلوم است که انسان هنگام پر بودن شکم چنین حالتی را ندارد؛ چراکه طبق روایات ذکر شده، پر بودن شکم باعث قساوت قلب و تحریک شهوت می‌شود و این‌ها با خشوع و توجه کامل به خداوند منافات دارند.
پس می‌توان نتیجه‌گیری کرد که اگر انسان هنگام پر بودن شکم نماز بخواند، این نماز اثر چندانی نخواهد داشت. پس بهتر این است که کمی صبر کند تا بلکه شکمش سبک‌تر شده و قلبش متوجه خداوند شود.

البته باید به این نکته تأکید کرد که شخص نمازگزار باید برنامه غذایی خود را طوری تنظیم کند که هنگام نماز که بهترین وقت آن اول وقت است، سبک بوده و آمادگی برای عبادت داشته باشد و نیز باید از پرخوری پرهیز کند تا بتواند به خشوع برسد و اگر کسی عمداً سهل‌انگاری کند و هنگام نماز مشغول خوردن باشد یا شکمش پر شود که نتواند نماز خوبی را به جا آورد، وی از مصادیق سبک‌شمارندگان نماز خواهد بود که اهل بیت (علیهم‌السلام) فرموده‌اند: از شفاعت ما محروم خواهد بود.

معرفی منابع

[ویرایش]

۱. خمینی، روح‌الله، آداب الصلوه، آداب نماز، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (رحمة‌الله‌علیه)، ۱۳۷۰ ش.
۲. خمینی، روح‌الله، شرح چهل حدیث (اربعین حدیث) امام خمینی (رحمة‌الله‌علیه)، ح۲۷، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (رحمة‌الله‌علیه)، ۱۳۷۳ ش.
۳. جوادی آملی، عبدالله، اسرار الصلوه، دارالاسراء، ۱۴۱۵ ق.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. محمدی ری‌شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ص۲۲، قم، دارالحدیث، ۱۴۲۲ ق.    
۲. محمدی ری‌شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ص۲۲، قم، دارالحدیث، ۱۴۲۲ ق.    
۳. محمدی ری‌شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ص۳۲۶، قم، دارالحدیث، ۱۴۲۲ ق.    
۴. محمدی ری‌شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ص۳۲۶، قم، دارالحدیث، ۱۴۲۲ ق.    
۵. محمدی ری‌شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ص۳۲۶، قم، دارالحدیث، ۱۴۲۲ ق.    
۶. نوری، حسین بن محمدتقی، مستدرک الوسایل و مستنبط المسائل، ج۳، ص۲۵، ح۲، بیروت، مؤسسه آل‌البیت (علیه‌السلام) لاحیاء التراث، ۱۴۰۸ ق.    
۷. نوری، حسین بن محمدتقی، مستدرک الوسایل و مستنبط المسائل، ج۳، ص۲۵، ح۴، بیروت، مؤسسه آل‌البیت (علیه‌السلام) لاحیاء التراث، ۱۴۰۸ ق.    
۸. نوری، حسین بن محمدتقی، مستدرک الوسایل و مستنبط المسائل، ج۳، ص۲۵، بیروت، مؤسسه آل‌البیت (علیه‌السلام) لاحیاء التراث، ۱۴۰۸ ق.    


منبع

[ویرایش]


سایت ‌اندیشه قم، برگرفته از مقاله «نماز خواندن با شکم پر»، تاریخ بازیابی ۱۳۹۷/۰۹/۰۷.    







جعبه ابزار
جعبه‌ابزار