تاریخ در قرآنذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: تاریخ ، تاریخ‌نگاری ، قرآن.
پرسش: آیا در آیات قرآن به تاریخ و اهمیت تاریخ‌نویسی اشاره شده است؟
پاسخ: نقل بخش‌های مهم تاریخ و آگاهی دادن به آن، یکی از شیوه‌های تربیتی است که قرآن نیز در مناسبت‌های متعددی به نقل آن پرداخته است.


سرگذشت پیامبران در قرآن

[ویرایش]

از جمله مواردی که در قرآن بسیار روی آن تکیه شده سرگذشت پیامبران ـ علیهم‌السلام ـ است؛ زیرا بیان سرگذشت پیامبران ـ علیهم‌السلام ـ بار تربیتی دارد داستان‌های قرآنی ، برگزیده‌ای از سرگذشت زندگانی انبیا ـ علیهم‌السلام ـ است.

ویژگی‌ داستان‌های قرآنی

[ویرایش]

داستان‌های قرآنی هدف‌دار است، نه وسیله سرگرمی و یا اغفال . در نقل داستان باید آن فرازهایی مورد توجه قرار گیرد که دارای بار ارزشی است. بهترین داستان آن است که مایه آرامش‌خاطر باشد. همه داستان‌های قرآنی حقیقت دارد و با نوعی برهان و دلیلِ قابل قبول همراه است.
[۱] قرائتی، محسن، تفسیر نور، ج ‌۵، ص ۳۹۸، مرکز فرهنگی درس‌هایی از قرآن - تهران، چاپ یازدهم، ۱۳۸۳ ش.


نمونه‌هایی از اهمیت تاریخ در قرآن

[ویرایش]

آیات فراوانی در قرآن پیرامون تاریخ و اهمیت آن وجود دارد که به برخی از آن اشاره می‌نماییم:

← ۱. آیه‌ای از سوره هود


« نَقُصُّ عَلَیْکَ مِنْ أَنْباءِ الرُّسُل‌ »؛ هر خبری از اخبار پیامبران را برایت حکایت می‌کنیم.

← ۲. آیه‌ای از سوره غافر


« وَ لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلاً مِنْ قَبْلِکَ مِنْهُمْ مَنْ قَصَصْنا عَلَیْکَ وَ مِنْهُمْ مَنْ لَمْ نَقْصُصْ عَلَیْک »؛ پیش از تو پیامبرانی فرستاده‌ایم. داستان بعضی را برایت گفته‌ایم و داستان بعضی را نگفته‌ایم.

← ۳. آیه‌ای از سوره نساء


« وَ رُسُلاً قَدْ قَصَصْناهُمْ عَلَیْکَ مِنْ قَبْلُ وَ رُسُلاً لَمْ نَقْصُصْهُمْ عَلَیْک »؛ و پیامبرانی که پیش از این داستان‌هاشان را برای تو گفته‌ایم و آنان که داستان‌هاشان را برای تو نگفته‌ایم‌.

← ۴. آیه‌ای از سوره یوسف


«لَقَدْ کانَ فی‌ قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِأُولِی الْأَلْبابِ ما کانَ حَدیثاً یُفْتَری‌ وَ لکِنْ تَصْدیقَ الَّذی بَیْنَ یَدَیْهِ وَ تَفْصیلَ کُلِّ شَیْ‌ءٍ وَ هُدیً وَ رَحْمَةً لِقَوْمٍ یُؤْمِنُونَ ». در داستان‌هایشان خردمندان را عبرتی است. این داستانی برساخته نیست؛ بلکه تصدیق سخن پیشینیان و تفصیل هر چیزی است و برای آنها که ایمان آورده‌اند هدایت است و رحمت .
و آیات دیگر....

اهمیت مشاهده آثار گذشتگان

[ویرایش]

البته مشاهده آثار گذشتگان و اقوامی که بر اثر پشت پا زدن به حقایق راه فنا و نابودی را پیمودند، تأثیرش بسیار بیشتر از مطالعه تاریخ آنها در کتاب‌هاست؛ زیرا این آثار حقیقت را محسوس و قابل لمس می‌سازد.

← بیان یک نمونه


شاید به‌خاطر همین است که جمله انظروا (نگاه کنید) را در آیه « قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ ثُمَّ انْظُرُوا کَیْفَ کانَ عاقِبَةُ الْمُکَذِّبِینَ » به کار برده نه" تفکروا" (بیندیشید).

اهمیت گردش و سیاحت در زمین

[ویرایش]

لذا در چندین آیه به مسئله گردش و سیاحت در زمین اشاره شده است.

← ۱. آیه‌ای از سوره نمل


۱. « قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانْظُرُوا کَیْفَ کانَ عاقِبَةُ الْمُجْرِمِینَ »؛ بگو بروید در روی زمین گردش کنید؛ سپس بنگرید عاقبت و سرانجام گناهکاران چگونه بوده است.

← ۱. آیه‌ای از سوره عنکبوت


۲. « قُلْ سِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانْظُرُوا کَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ »؛ بگو در زمین سیر کنید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را به‌وجود آورده است.

← ۱. آیه‌ای از سوره حج


۳. « أَ فَلَمْ یَسِیرُوا فِی الْأَرْضِ فَتَکُونَ لَهُمْ قُلُوبٌ یَعْقِلُونَ بِها... » این آیه می‌گوید:این جهانگردی معنوی و سیر در ارض قلب انسان را دانا و چشم انسان را بینا و گوش او را شنوا می‌گرداند، و از خمودی و جمود، رهایی می‌بخشد.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. قرائتی، محسن، تفسیر نور، ج ‌۵، ص ۳۹۸، مرکز فرهنگی درس‌هایی از قرآن - تهران، چاپ یازدهم، ۱۳۸۳ ش.
۲. هود (۱۱)، آیه ۱۲۰.    
۳. غافر (۴۰)، آیه ۷۸.    
۴. نساء (۴)، آیه ۱۶۴.    
۵. یوسف (۱۲)، آیه ۱۱۱.    
۶. انعام (۶)، آیه ۱۱.    
۷. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج ‌۵، ص ۱۶۳، دار الکتب الإسلامیة - تهران، چاپ اول، ۱۳۷۴ ش.    
۸. نمل (۲۷)، آیه ۷۱.    
۹. عنکبوت (۲۹)، آیه ۲۰.    
۱۰. حج (۲۲)، آیه ۴۶.    


منبع

[ویرایش]

پایگاه اسلام کوئیست.    


رده‌های این صفحه : تاریخ | فلسفه تاریخ




جعبه ابزار
جعبه‌ابزار