اراده قوی در مقابله با گناهذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



کلیدواژه: تقویت اراده، اراده، نماز اول وقت، ترک گناه، توبه.

پرسش: لطفاً بیان کنید چگونه اراده قویتری در باب مقابله با گناه و در زندگی روزمره داشته باشیم؟

پاسخ:



توصیف انسان با ارداه

[ویرایش]

برای روشن شدن پاسخ، نخست بهتر است شخص با اراده و فرد بی‌ثبات و فاقد اراده را توصیف کنیم. شخص با اراده کسی است که وقتی در مورد کاری، به خوبی تأمل کرد، و انجام آن را برای خود ضروری دانست، تصمیم به انجام آن می‌گیرد و با فعالیت و ثبات قدم، آن را به اجرا در می‌آورد. (البته پافشار‌ی در تصمیمی غلط یا داشتن تکبر، غرور نابجا و میلی قهرمانانه، ثبات قدم نخواهد بود و از دیدگاه ارزشی فاقد اعتبار است). در مقابل فرد سست اراده، با کمترین مشکلی از انجام دادن کار، دلسرد شده و پس از آن هر‌گونه کوششی را در جهت تحقّق هدف، متوقف می‌نماید.
پس شخص با اراده کسی است که دارای هدفی معقول بوده و تا موقعی که به آن نرسیده است، از تعقیب آن باز نمی‌ایستد. مشکلات و موانع روانی یا مادی، به اراده و عزم او لطمه نمی‌زند و از پیشرفتش جلوگیری نمی‌کند.

راه‌کارهای تقویت اراده

[ویرایش]

و از آنجا که انسان دارای دو بعد روحی (فکری) و جسمی (عملی) است راه‌کارهایی برای تقویت اراده در دو بخش فکری و عملی توصیه می‌شود:

← راه‌کاری فکری


راهکاری فکری عبارتند از:

←← تعیین هدف یا اهداف


ابتدا هدف و یا اهداف دقیق و مشخص خود را از زندگی یا کاری که می‌خواهید انجام دهید برای خود ترسیم کنید. طبیعی است این هدف، باید شفاف، معقول، قابل دستیابی، بدون افراط و تفریط، مطابق با توان و استعداد خود و واقع بینانه باشد؛ نه آرمانی و بلند پروازانه و خارج از توانایی‌های شما! در غیر این صورت وقتی با مشکلات و سختی‌های طاقت فرسا و خارج از توان خود، روبرو شوید، نا امید و دلسرد شده و از ادامه کار منصرف می‌گردید و همچنین از انجام کارهای دیگر منصرف شده و خود را ناتوان و بی‌اراده می بینید!!

←← شناخت توانایی‌ها و استعدادها


همه ما در وجود خود، از استعدادهایی بر خورداریم؛ کافی است این نیروها را بشناسیم و برای رسیدن به هدف، آنها را به کار گیریم.

←← برنامه‌ریزی


باید برای تمام کارها و فعالیت‌های شبانه‌روزی، برنامه‌ای مدون و منظّم داشته باشید. بدین منظور از جدولی استفاده کنید که در ستون افقی آن، ساعات شبانه روز و در ستون عمودی، ایام هفته را یادداشت و تمام کارهای روزانه را در آن درج کنید ( از خواب، استراحت، عبادت، ورزش، مطالعه، و...) هر فعالیتی را در زمان خاص خود در جدول بنویسید و هیچ زمانی را بدون کار خالی نگذارید. هر روز صبح با نگاهی به آن برنامه، به اجرای دقیق آن بپردازید و شب‌ها قبل از خواب، آن را محاسبه و ارزیابی کنید، شایسته است همچون یک محاسبه گر جدی و قاطع، فعالیت‌های روزانه و میزان موفقیت خود را در انجام دادن آنها بررسی کنید؛ در صورت موفقیت، خود را تشویق و در صورت تخلّف و سهل انگاری، تنبیه کنید.

←← تلقین


تلقین به خود در تقویت اراده، اثر قابل ملاحظه‌ای دارد؛ بنابراین هر روز جملاتی را به خود تلقین کنید؛ مانند این جملات: «من اراده لازم برای انجام کارهایم را دارم»، «هیچ چیز نمی‌تواند اراده ام را متزلزل کند»، «آنچه را که به نظرم انجام دادنی است، انجام می‌دهم و هیچ قدرتی نمی‌تواند مرا از آن باز دارد»، «اراده من هر روز محکم‌تر می‌شود»، «بر من لازم است که موفق شوم؛ زیرا موفقیت از آن نیرومندان است» و....

←← تدریجی بودن تقویت اراده


برای بدست آوردن اراده‌ای قوی و محکم، توجه به تدریجی بودن آن و نیاز به تمرین و ممارست، امری بایسته است، گمان نکنید می توانید به طور دفعی و بدون هیچ تلاشی، به آن دست یابید.

← راه کارهای عملی


برای تقویت اراده به راه‌کارهای عملی زیر توجه کرده، و به آنها پای بند باشید:

←← توکل بر خدا


همواره بر خداوند توکل کرده و در همه امور از او استمداد جویید.

←← ورزش روزانه


هر روز صبح حداقل بیست دقیقه، به طور مرتب و در ساعتی معین ورزش کنید.

←← خواندن نماز اول وقت


خواندن نمازها در اول وقت، و در صورت امکان، چند دقیقه قبل از اذان صبح از خواب بیدار شده، نماز شب بخوانید و اگر در آن وقت بیدار نشدید، قضای آن را به جای آورید.

←← تلاوت قرآن


مقید باشید هر روز تعداد آیات معینی از قرآن را تلاوت کنید (حداقل ۳۰ تا ۵۰ آیه) و در صورت تمایل در هفته‌های بعد، به میزان آن بی‌فزایید.

←← مخالفت با هوای‌ نفس


ترک گناه و مخالفت با هواهای نفسانی، نقش بسیار مؤثری در تقویت اراده و نهادینه کردن آن در درون انسان دارد؛ و برای این منظور باید توجه به آثار و عواقب خطرناک گناهان داشت(مطالعه کتابهائی مانند گناهان کبیره، و کیفر گناهان، و... در این زمینه مناسب است.)

←← انجام کامل کارها


کارهایی را که به عهده می‌گیرید، ناتمام رها نکنید. آنها را به نحو احسن و تا رسیدن به نتیجه مطلوب ادامه دهید.

←← تمرکز و انسجام درکارها


از پراکنده کاری و آشفتگی در کارها که موجب به هم ریختگی فکری می‌شود بپرهیزید و به فعالیت‌های خود تمرکز و انسجام بخشید.

←← روزه گرفتن


اگر می‌توانید روزه بگیرد که در تقویت اراده مفید است، و اگر نمی‌توانید روزه بگیرید حداقل در خوردن و نوشیدن امساک کنید.

←← مطالعه کتب اخلاقی


مطالعه کتابهای اخلاقی (مانند کتاب معراج السعاده مرحوم نراقی) مخصوصا زندگینامه اولیای الهی و علمای وارسته (مانند کتاب‌های نشان از بی نشان‌ها، برگی از دفتر آفتاب، کیمیای محبت، در محضر لاهوتیان و...) در تقویت اراده مؤثر است.

منبع

[ویرایش]

پایگاه اسلام کوئست، برگرفته از مقاله «اراده قوی در مقابله با گناه»، تاریخ بازیابی ۱۳۹۵/۹/۲۱.    



جعبه ابزار
جعبه‌ابزار